Premier w Wieluniu: „Nienawiść i pogarda prowadzą do zła”. Apel do uczniów na start roku szkolnego

Symboliczna inauguracja w miejscu pamięci

Wybór Wielunia na miejsce inauguracji roku szkolnego 2026/2027 nie był przypadkowy. To właśnie to miasto, jako pierwsze w Polsce, zostało zbombardowane przez niemieckie lotnictwo 1 września 1939 roku. Premier Donald Tusk, wraz z uczniami Zespołu Szkół nr 1 w Wieluniu, wziął udział w uroczystym rozpoczęciu zajęć, a wcześniej oddał hołd ofiarom tamtych wydarzeń, zapalając znicz pod pomnikiem upamiętniającym poległych. W rozmowach z mediami szef rządu podkreślał, że pamięć o wojnie powinna być dla młodego pokolenia nie tylko lekcją historii, ale przede wszystkim moralnym drogowskazem na przyszłość.

Wieluń kojarzony jest przede wszystkim z tragicznym losem cywilów. W wyniku nalotów Luftwaffe zginęło co najmniej 1200 osób, a centrum miasta zostało zniszczone w 90 procentach. Choć w świadomości zbiorowej to Westerplatte uchodzi za symbol wybuchu wojny, to właśnie Wieluń jako pierwszy doświadczył bestialstwa wojny totalnej. Premier zwrócił uwagę, że spór o to, gdzie dokładnie rozpoczęła się wojna, ma drugorzędne znaczenie – najważniejsze jest, aby wyciągać wnioski z przeszłości i budować przyszłość opartą na pokoju.

Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło, jak straszliwym nieszczęściem jest wojna i jak wielkim zadaniem każdego pokolenia jest wojny uniknąć

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Moralny kompas dla młodych Polaków

Premier podczas swojego wystąpienia wielokrotnie nawiązywał do potrzeby kształtowania postaw obywatelskich. Jak zaznaczył, znajomość faktów historycznych to za mało – konieczna jest refleksja nad ich znaczeniem. Dopiero wtedy historia staje się narzędziem, które pozwala odróżniać dobro od zła i dostrzegać zagrożenia, zanim przerodzą się w tragedię. W tym kontekście Tusk mówił o odpowiedzialności, jaka spoczywa na współczesnym pokoleniu – zarówno za siebie, jak i za innych.

Szef rządu zwrócił się bezpośrednio do uczniów, podkreślając, że to od ich codziennych wyborów zależy, czy Polska pozostanie krajem bezpiecznym i wolnym. Wskazał na konkretne postawy, takie jak wzajemny szacunek, respektowanie odmiennych opinii, reagowanie na przemoc czy pomaganie słabszym. W dzisiejszych czasach, gdy w polskich szkołach coraz częściej dochodzi do aktów przemocy, również na tle narodowościowym, te słowa nabierają szczególnego znaczenia. Premier zaapelował o to, by młodzi ludzie nie pozostawali obojętni na krzywdę innych.

Dzisiaj, 1 września, w każdej polskiej szkole powinniśmy pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą wyłącznie do zła. To, w jaki sposób traktujecie swoich rówieśników, to, jak reagujecie na przemoc, na agresywną głupotę ma wielkie znaczenie

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Codzienna lekcja wychowania obywatelskiego

Premier nie ograniczył się jedynie do ogólnych haseł. Wskazał konkretne działania, które każdy uczeń może podjąć, aby budować lepszą społeczność szkolną. Wśród nich znalazły się: szacunek do nauczycieli, otwartość na dyskusję, ale także gotowość do przyznania racji, gdy ktoś ma odmienne zdanie. Tusk zachęcał młodzież do tego, aby przynajmniej raz w tygodniu pomyśleli o osobach potrzebujących pomocy i starali się im ją okazać. To właśnie takie drobne gesty, jego zdaniem, składają się na prawdziwą lekcję wychowania obywatelskiego.

Wystąpienie premiera wpisuje się w szerszy kontekst debaty publicznej o kondycji polskiej szkoły. Coraz częściej mówi się o potrzebie wzmacniania kompetencji społecznych i emocjonalnych uczniów, nie tylko o przekazywaniu wiedzy. Inauguracja w Wieluniu była okazją do podkreślenia, że szkoła to nie tylko miejsce nauki, ale przede wszystkim przestrzeń budowania relacji i charakterów. Premier, odwołując się do tragicznych doświadczeń wojny, pokazał, że stawka jest naprawdę wysoka – od postaw dzisiejszych uczniów zależy przyszłość całego kraju.

Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Co to oznacza dla uczniów i nauczycieli w Grodzisku Mazowieckim?

Chociaż inauguracja odbyła się w Wieluniu, przesłanie premiera ma uniwersalny charakter i powinno wybrzmieć również w grodziskich szkołach. W naszym mieście, podobnie jak w całym kraju, 1 września rozpoczęły się zajęcia w szkołach podstawowych i średnich. Dla uczniów z Grodziska Mazowieckiego słowa o szacunku i wrażliwości to nie tylko pusty frazes – to realne wyzwanie, szczególnie w kontekście integracji dzieci z różnych środowisk. W ostatnich latach do naszych szkół uczęszcza coraz więcej uczniów z doświadczeniem migracyjnym, co niesie ze sobą zarówno szanse, jak i obowiązki.

Lokalne szkoły, takie jak Szkoła Podstawowa nr 4 im. gen. Stefana Roweckiego „Grota” czy Liceum Ogólnokształcące im. Juliusza Słowackiego, od lat realizują programy wychowawcze i profilaktyczne. Warto, aby w nowym roku szkolnym jeszcze większy nacisk położono na działania integracyjne, warsztaty antydyskryminacyjne i naukę konstruktywnego rozwiązywania konfliktów. Rodzice z Grodziska również mogą odegrać kluczową rolę, rozmawiając z dziećmi o wartościach, o których mówił premier. To właśnie od naszych codziennych postaw – w domu, na podwórku, w szkole – zależy, czy przesłanie z Wielunia stanie się rzeczywistością także w Grodzisku Mazowieckim.

Pamięć, która buduje przyszłość

Wizyta premiera w Wieluniu miała również wymiar symboliczny – pokazała, że państwo polskie pamięta o ofiarach wojny i chce, aby kolejne pokolenia czerpały z tej pamięci siłę. Donald Tusk spotkał się z panią Anielą i panem Eugeniuszem – świadkami bombardowania miasta, których relacje są bezcennym świadectwem historii. Ich obecność podczas uroczystości przypominała, że za suchymi faktami historycznymi stoją konkretni ludzie, ich cierpienie i doświadczenia. To właśnie te osobiste historie najlepiej przemawiają do wyobraźni młodych ludzi.

Rozpoczynający się rok szkolny 2026/2027 może być czasem, w którym uczniowie w całej Polsce – także w Grodzisku Mazowieckim – zastanowią się nad tym, kim chcą być i jak chcą budować swoje relacje. Premier dał jasny sygnał, że państwo będzie wspierać szkoły w wychowywaniu młodzieży w duchu patriotyzmu i szacunku do drugiego człowieka. Jednak ostateczny sukces zależy od każdego z nas – nauczycieli, rodziców i uczniów. To my tworzymy atmosferę w szkołach, to my decydujemy, czy będą one miejscami bezpiecznymi i przyjaznymi dla wszystkich.

• 1 września 2026 r. – uroczysta inauguracja roku szkolnego w Wieluniu z udziałem premiera Donalda Tuska
• 1200 ofiar – liczba ofiar niemieckich nalotów na Wieluń w 1939 r.
• 90% – stopień zniszczenia centrum Wielunia podczas bombardowania
• 2026/2027 – rok szkolny, w którym premier zaapelował o wrażliwość i szacunek w szkołach